نکات کلیدی این مطلب:
- دوسوگرایی حالتی از بنبست درونی است که اغلب با کمالگرایی و خودانتقادی شدید مشخص میشود.
- اضطراب در مورد تصمیمگیری میتواند به تجربیات اولیهی نادیده گرفته شدن یا تنبیه شدن مربوط باشد.
- رواندرمانی پویشی میتواند ریشههای عمیقتر دوگانگی در تصمیم گیری و فلج عاطفی را التیام بخشد.
کلینیک روانشناسی و مشاوره آوان – ما در دنیایی از انتخابهای بیپایان زندگی میکنیم و توانایی در تصمیمگیریهای متفکرانه و شفاف، بهویژه در طول تصمیمات و گذارهای مهم زندگی، ضروری هستند. با این حال، بسیاری از افراد (حتی آنهایی که قاطع هستند) ممکن است خود را در دوراهیهای فلج کننده بیابند و در مارپیچهای نزولی گرفتار شوند که میتواند منجر به تعلل، اضطراب و فلج تصمیمگیری شود.
اگر متوجه شدید که دائماً در تصمیمگیریهای مختلف زندگی (چه شخصی و چه شغلی) دچار تردید یا چالش میشوید، میتواند نشانهای از “دوگانگی” یا “دوسوگرایی” باشد. یک الگوی روانشناختی از تضاد درونی که با افکاری مانند موارد زیر مشخص میشود:
- من همه گزینهها را بررسی کردهام، اما هیچکدام از آنها بهینه به نظر نمیرسند.
- احساس میکنم گیر افتادهام و نمیتوانم تصمیم بگیرم.
- احساس میکنم غرق در مشکلات هستم و نمیتوانم تصمیم بگیرم و نمیدانم چرا.
- باید طور دیگری انتخاب میکردم.
دوسوگرایی میتواند بیصدا اعتماد به نفس، بهرهوری و خلق و خو را از بین ببرد. این حالت مانند بنبست مزمن درونی، احساس گمگشتگی، گیر افتادن، نارضایتی یا بیهدفی میباشد. اگر به آن رسیدگی نشود، میتواند منجر به بیعملی، تعلل و از دست دادن فرصتها شود.
در اغلب موارد، دوسوگرایی را زمانی دیده میشود که افراد با تغییرات یا تصمیمات مهم زندگی روبرو میشوند. افراد احساس «گیر افتادن» را توصیف میکنند، احساسی که زیر بار نگرانی و سکون سنگینی میکند. تحقیقات نشان داده است که این مشکل در تصمیمگیری میتواند نشانهای از ترسها و اضطرابهای عمیقتر و حلنشده ناشی از تجربیات آسیبزای اولیه زندگی باشد.
چه چیزی باعث دوسوگرایی میشود؟
وقتی تجربیات اولیه شما را به توجه به تایید دیگران عادت میدهند، قطبنمای درونی شما ممکن است طوری تنظیم شود که بر نیازهای دیگران به جای نیازهای عاطفی خودتان تمرکز کند. در کودکی، اگر نیازهای خود را ابراز میکردید، درخواست کمک میکردید یا به دنبال ارتباط بودید اما نادیده گرفته میشدید، طرد میشدید یا حتی تنبیه میشدید، ممکن است یاد گرفته باشید که احساسات و نیازهای خود را سرکوب کنید. با گذشت زمان، این میتواند منجر به موارد زیر شود:
- بیش از حد کار میکنید در حالی که از احساسات و نیازهای واقعی خود اجتناب میکنید.
- تمرکز بر کسب تایید از دیگران، حتی اگر به قیمت خاموش کردن احساسات و نیازهای خود واقعیتان تمام شود.
- احساس گناه یا اضطراب در مورد انتخاب آنچه واقعاً میخواهید.
- احساس خطر عاطفی هنگام مواجهه با تصمیمگیری.
- فقدان اختیار یا آزادی در انتخاب، اغلب در مورد تصمیمات زندگی شخصی.
اضطراب تصمیمگیری میتواند روشی آشنا و دردناک برای گذر از زندگی باشد که با تأخیرها و درگیریهای درونی در طول گذارهای مهم زندگی همراه است. در حالی که میتوانید سعی کنید اختیار خود را حفظ کنید یا از تصمیمگیری اجتناب کنید، اما عدم ایجاد مسیری رو به جلو عواقبی دارد. (پیشنهاد میشود مطلب سرکوب احساسات و راهکارهایی برای جلوگیری را مطالعه کنید.)
چگونه دوسوگرایی در افراد با عملکرد بالا ظاهر میشود؟
دوسوگرایی میتواند به طور خاموش افراد با عملکرد بالا را که در ظاهر موفق هستند اما در باطن احساس چندپارگی یا بیگانگی میکنند، تضعیف کند. برخی از نشانههای دوسوگرایی عبارتند از:
- کمالگرایی. ممکن است احساس کنید که هر تصمیمی باید «درست» باشد و باید در اولین تلاش آن را به سرانجام برسانید. عواقب اشتباه کردن بسیار زیاد به نظر میرسد. (پیشنهاد میشود مطلب فرار از تله کمال گرایی؛ 7 نشانه و 7 راه حل را مطالعه کنید.)
- عجز در خلاقیت. ممکن است ایدههایی به ذهنتان برسد اما به نقطهای نرسد که بتوانید آنها را به اشتراک بگذارید. (پیشنهاد میشود مطلب خلاقیت از آشفتگی شروع میشود را مطالعه کنید.)
- منتقد درونی قوی. ممکن است چرخههایی از شک به خود، قضاوت درونی شدید و سرکوب عزت نفس را تجربه کنید. (پیشنهاد میشود مطلب چگونه با خودمان صلح کنیم؟ را مطالعه کنید.)
- نارضایتی مزمن. ممکن است احساس ناراحتی کنید، حتی اگر اوضاع ظاهراً خوب پیش برود.
چرا منطق به تنهایی کافی نیست؟
دوسوگرایی منطقی نیست. این موضوع به خاطرات و روایتهای حل نشدهی زیربنایی مربوط میشود که از همان ابتدا عمیقاً در فرد تجسم یافتهاند و باعث میشوند تصمیمگیری ناامن به نظر برسد. درمان روانپویشی از طریق مشاوره فردی میتواند به پردازش عاطفی و التیام تجربیات دردناک اولیهای که زیربنای دوسوگرایی هستند، کمک کند.
رویکرد درمانی روانپویشی فراتر از تسکین علائم است و به افراد کمک میکند تا الگوها و روایتهای عاطفی درونی خود را درک و تغییر دهند. درمان روانپویشی منشأ دوسوگرایی را شناسایی میکند و به حل زخم اصلی کمک میکند، بنابراین افراد میتوانند آزادی و سهولت در تصمیمگیری را به دست آورند.
با گذشت زمان، درمان روانپویشی موارد زیر را ارتقا میدهد:
- به قطبنمای درونی خود اعتماد کنیم و صرفاً به دنبال تأیید بیرونی نباشیم.
- احساس یکپارچگی و صداقت بیشتری با خودمان داشته باشیم.
- از غمگین بودن بابت هزینههای ماندن در «دودلی» و اجبار به انتخاب مسیری ناخوشایند جلوگیری کنیم.
- تجربه وضوح بیشتر پس از پردازش احساسات مختلط زیربنایی داشته باشیم.
در پایان:
دوسوگرایی پاسخی به زخمهای اولیهای است که میتوانند التیام یابند. با درمان مناسب، میتوان از احساس نامطلوب ناشی از بلاتکلیفی به سمت زندگیای که یکپارچهتر، استوارتر و اصیلتر به نظر میرسد، حرکت کرد. اگر متوجه شدید که بلاتکلیفی مزمن مانع شما شده است، درمان روانپویشی از طریق مشاوره فردی میتواند به شما کمک کنند تا سفری را برای بازیابی خود آغاز کنید.
«پیشنهاد میشود از تست های شخصیت کلینیک روانشناسی آوان که به صورت رایگان در اختیار شما قرار داده شده است، برای شناخت و آگاهی بیشتر از خودتان استفاده کنید.»
مطالب مشابه:
- تعریف مجدد موفقیت در زندگی
- استفاده از شهود برای تصمیم گیری بیعیب و نقص
- 3 نکته برای مقابله با فلج تصمیم گیری
- ترس را بشکنید تا آزادی را بسازید
- احساساتی که مغز را تسخیر میکنند
- نوروبیولوژی عادتها
- ۷ عادت ذهنی ناسالم که شما را در زندگی عقب نگه میدارد
- زبان؛ سلاحی که یا میسازد یا ویران میکند
- آیا ترس از اشتباه شما را فلج کرده است؟
- خودپنداره، آینه درونی واقعیت شما
- شش چالش رایج زندگی و نحوه کنار گذاشتن آنها
- ریشهها و دلایل روانی پول خرج کردن
- تاثیر تروما بر نیازهای اساسی انسان
- گم شدن در مسیر زندگی و 5 قدم برای یافتن دوباره خود
- مسئولیت پذیری چگونه زندگی شما را تغییر میدهد
- درمان فرسودگی شغلی