نکات کلیدی این مطلب:
- نادیده گرفتن ارادی میتواند استرس را کاهش داده و از سلامت روان شما محافظت کند.
- خود-کورسازی به جلوگیری از سوگیری کمک میکند و انصاف را در قضاوتهای مهم ارتقا میدهد.
- انتخاب آنچه نباید بدانیم میتواند موقعیتهای پیچیده را ساده کند و تمرکز را بهبود بخشد.
کلینیک روانشناسی و مشاوره آوان – در دنیای اطلاعاتمحور امروز، جایی که تیترها و اعلانها مدام در حال انتشار هستند، ندانستن ممکن است مانند شکست به نظر برسد. اما تحقیقات روانشناسی نشان میدهد که عکس این قضیه ممکن است صادق باشد. گاهی اوقات، جهل عمدی میتواند از سلامت روان شما محافظت کند، به تصمیمگیری بهتر کمک کند و تعصب ناخودآگاه را کاهش دهد.
مقاله منتشر شده در مجله Current Opinion in Psychology که توسط شان فث (Sean Fath) نوشته شده، ارزش «جهل عمدی» را بررسی میکند، که به اجتناب ارادی از اطلاعات موجود اشاره دارد.
اگرچه جهل عمدی ممکن است نتیجهی معکوس داشته باشد، اما در شرایط مناسب، اجتناب از اطلاعات غیرضروری میتواند شفافیت را افزایش دهد، استرس را کاهش دهد و بیطرفی را بهبود بخشد.
چرا افراد جهل را انتخاب میکنند؟
جهل عمدی به معنای اجتناب عمدی از حقایق خاص است، حتی زمانی که دسترسی به آنها آسان است. افراد اغلب به دلایل عاطفی، اجتماعی یا شناختی، جزئیات خاصی را نادیده میگیرند:
۱. توجیه تصمیمات خودخواهانه
یک مدیر اجرایی پردرآمد از یادگیری اینکه چگونه تعدیل نیرو در شرکتها به کارگران آسیب میرساند، طفره میرود. یک عاشق گوشت از تماشای ویدیوهای مربوط به دامداری صنعتی اجتناب میکند. یک مسافر دائمی از خواندن درباره تأثیر زیستمحیطی سفرهای هوایی صرف نظر میکند. چرا؟
زیرا دانستن باعث میشود احساس گناه کنند و در معرض انتقاد قرار گیرند. مردم اغلب خود را در تاریکی نگه میدارند تا از تصویر خود محافظت کنند یا رفتار خودخواهانه یا غیراخلاقی را توجیه کنند. جامعه تمایل دارد کسانی را که کاملاً از عواقب اعمال خودشیفته خودشان آگاه هستند، قضاوت کند، بنابراین ماندن در تاریکی به یک مکانیسم دفاعی مناسب تبدیل میشود.
۲. برای جلوگیری از اضافه بار شناختی
یکی دیگر از دلایل رایج جهل عمدی، تنبلی یا خستگی ذهنی است. افراد ممکن است با گزینههای زیاد احساس سردرگمی کنند یا ندانند کدام جزئیات از همه مهمتر هستند.
به همین دلیل است که ما جزئیات را نادیده میگیریم یا تصمیمات عجولانه میگیریم، مثلاً به آپارتمانی که ایدهآل نیست رضایت میدهیم، فقط برای اینکه جستجو را تمام کنیم. ما به دنبال میانبری برای رسیدن به راهحل سریع هستیم، حتی اگر منجر به نتایج ضعیفتری شود. (پیشنهاد میشود مطلب استفاده از شهود برای تصمیم گیری بیعیب و نقص را مطالعه کنید.)
آیا اجتناب از اطلاعات میتواند برای شما مفید باشد؟
انسانها معمولاً فرض میکنند که دانش بیشتر منجر به انتخابهای بهتر میشود. اما در برخی موارد، دانستن کمتر میتواند به سلامت روان و کیفیت تصمیمگیری کمک کند:
۱. برای کنترل احساسات
گاهی اوقات، اطلاعات بیشتر به جای شفافیت، استرس ایجاد میکند. طفره رفتن از حقایق دردناک میتواند به عنوان یک استراتژی مقابله کوتاه مدت عمل کند، زمانی که حقایق از نظر احساسی طاقتفرسا به نظر میرسند یا خارج از کنترل ما هستند.
برای مثال، کسی که میفهمد یکی از عزیزانش به بیماری لاعلاجی مبتلا شده است، ممکن است از خواندن پیشآگهی کامل پزشکی خودداری کند. فردی که به دلیل مشکلات مالی شغل خطرناکی را میپذیرد، ممکن است از جستجوی آمار آسیبهایی که میتواند به جامعه وارد کند، خودداری کند. بسیاری از مردم ترجیح میدهند اخبار نگرانکننده در مورد جنگ، فاجعه یا خشونت را تماشا نکنند.
اگر با احتیاط استفاده شود، خود-محافظتی عاطفی نوعی سالم از کنترل احساسات است. با این حال، با گذشت زمان، جستجوی حقایق مرتبط برای تابآوری و سازگاری بلندمدت مهم میشود.
۲. کاهش سوگیری از طریق خود-کورسازی
خود-کورسازی روشی قدرتمند برای پشتیبانی از تصمیمگیری هوشمندانه و بیطرفانه است. این روش شامل حذف عمدی اطلاعاتی است که ممکن است قضاوت شما را تحت تأثیر قرار دهد.
در علم، محققان نسبت به اینکه کدام شرکتکنندگان درمان واقعی یا دارونما دریافت کردهاند، بیاطلاع میمانند. این امر به تضمین بیطرفی کمک میکند. در غیر این صورت، ممکن است ناخواسته رفتار متفاوتی نسبت به شرکتکنندگان در گروه درمان داشته باشند (مثلاً انتظار بهبود داشته باشند) و نتایج را دچار سوگیری کنند.
در زمینههایی مانند استخدام، حقوق و دانشگاه، خود-کورسازی میتواند به معنای حذف نام، عکس یا جزئیات جمعیتشناختی از ارزیابیها باشد. یک مدیر منابع انسانی ممکن است رزومهها را بدون مشاهده هیچ گونه اطلاعات هویتی ارزیابی کند و به آنها اجازه دهد فقط بر تجربه و صلاحیتها تمرکز کنند. با حذف دادههای نامربوط، میتوانیم تصمیماتی بگیریم که دقیقتر و جامعتر باشند. (پیشنهاد میشود مطلب پیمایش در میان سوگیری های شناختی را مطالعه کنید.)
چرا نادیده گرفتن عمدی سخت است، حتی وقتی مفید است؟
حتی وقتی نادیده گرفتن عمدی مزایای واضحی دارد، اکثر مردم برای استفاده آن مشکل دارند. دو نیروی روانشناختی کلیدی مانع این کار میشوند:
- کنجکاوی: انسانها به طور طبیعی به سمت پر کردن شکافهای دانش سوق داده میشوند. آگاهی از این شکافها بدون انجام هیچ کاری در مورد آنها میتواند احساس ناراحتی ایجاد کند.
- اعتماد بیش از حد: بسیاری از ما فرض میکنیم که دادههای بیشتر به ما کمک میکند تصمیمات بهتری بگیریم. اما اطلاعات اضافه اغلب باعث ایجاد اختلال و سوگیری بیشتر میشود.
چگونه جهل هوشمندانه و گزینشی را تمرین کنیم
چه زمانی واقعاً بهتر است چیزی را ندانیم؟ و چگونه در برابر میل به دانستن بیشتر مقاومت کنیم؟
اگر کنجکاوی شما را به حرکت در میآورد:
- از خود بپرسید که «آیا این اطلاعات را میخواهم یا به آن نیاز دارم؟»
- روی آنچه برای قضاوت صحیح ضروری است تمرکز کنید.
- به یاد داشته باشید که کنجکاوی را میتوان بعداً (پس از تصمیمگیری) ارضا کرد.
اگر اعتماد به نفس بیش از حد شما را به حرکت در میآورد:
یاد بگیرید که چگونه حقایق نامربوط میتوانند تفکر شما را تحت تأثیر قرار دهند. به عنوان مثال، تایید افراد مشهور یا محبوبیت محصول (“پرفروش”) ممکن است بیش از آنچه تصور میکنید بر شما تأثیر بگذارد.
یادداشتبرداری از فرآیند تصمیمگیری خود را تمرین کنید. سطح اعتماد به نفس خود را پیگیری کنید، سپس بعداً آن را دوباره بررسی کنید. ممکن است متوجه شوید که محدود کردن ورودیهای غیرضروری به شما کمک میکند تا انتخاب واضحتر و بهتری داشته باشید. (پیشنهاد میشود مطلب خطرات مثبت اندیشی و اجتناب از واقعیت را مطالعه کنید.)
تشخیص جهل عمدی میتواند از سلامت روان شما محافظت کند و سوگیری را کاهش دهد
جهل عمدی شهرت بدی دارد، اما در شرایط مناسب، استراتژی روانشناختی هوشمندانه است. میتواند از سلامت روان شما محافظت کند، از سلامت عاطفی پشتیبانی کند، سوگیری را کاهش دهد، تمرکز را افزایش دهد و به شما در تصمیمگیریهای عاقلانهتر کمک کند.
اگر مطمئن نیستید که در یک موقعیت خاص، چشمپوشی انتخاب درستی است یا نه، صحبت با یک درمانگر را در نظر بگیرید. داشتن دیدگاهی متفاوت میتواند غرایز شما را روشن کند و تصمیمگیری شما را بهبود بخشد.
در دنیای اشباعشده از اطلاعات امروز، یادگیری تشخیص اینکه چه چیزی شایسته توجه شماست و چه چیزی بهتر است نادیده گرفته شود، میتواند یکی از قدرتمندترین ابزارها برای سلامت روان و حل مؤثر مسئله باشد. بنابراین، نقشی آگاهانه در شکلدهی به آنچه جذب میکنید و آنچه عمداً کنار میگذارید، ایفا کنید.
«پیشنهاد میشود از تست های شخصیت کلینیک روانشناسی آوان که به صورت رایگان در اختیار شما قرار داده شده است، برای شناخت و آگاهی بیشتر از خودتان استفاده کنید.»
مطالب مشابه:
- سوگیری منفی و تاثیر آن بر سلامت روان و روابط
- آیا اختلال در تصمیم گیری و دوسوگرایی نشانههایی از تروما هستند؟
- رهایی از رنج اشتباهات گذشته
- احساس میکنید مهم نیستید و برای دیگران اهمیت ندارید؟
- هنر رها کردن
- شش چالش رایج زندگی و نحوه کنار گذاشتن آنها
- رهایی از نشخوار فکری
- 3 نکته برای مقابله با فلج تصمیم گیری
- رهایی از وسواس گذشتهنگر (RJ)
- نوروبیولوژی عادتها
- شخصیت چیست؟ هر آنچه لازم است درباره شخصیت بدانید
- آیا عادت های بدی دارید؟
- زبان؛ سلاحی که یا میسازد یا ویران میکند
- چگونه شرم ناشی از احساسات را از بین ببریم؟
- صداقت بدون نقاب
- شکوفایی، رقص جاودانهٔ نور در باغ وجود
- خودآگاهی و 7 راهکار علمی برای تقویت آن
- هنر برقراری ارتباط و گفتگوی موفق
- مسئولیت پذیری چگونه زندگی شما را تغییر میدهد